|
|
|
|
|
بهترين راه حفظ سلامتی و افزايش امکان برخورداری از يک زندگی سالم و طولانیتر، داشتن شيوه زندگی سالم است. عواملی مانند تغذيه مناسب، کنترل وزن، فعاليت بدنی منظم و پرهيز از استفاده مواد آسيبرسان مانند تنباکو، مواد مخدر و الکل نقش تعيينکنندهای در دستيابی به سلامتی و طول عمر بازی میکنند. اين عوامل در تعيين ميزان خطر ابتلا به بسياری از بيماریها شامل بيماریهای قلبی، سرطان و حمله مغزی نقش کانونی دارند. روش زندگی، عامل خطرزای اصلی برای بيماریهای قلبی عروقی است که نقشی برابر با نقش سطوح بالای کلسترول خون، فشارخون بالا و سيگار کشيدن در بروز اين بيماريها دارد. روش زندگی بی تحرک زمينهساز چاقی، ديابت بزرگسالان، پوکی استخوان و حتی برخی از انواع سرطانها است. بدون شک، چاقی يکی از بزرگترين مشکلات بهداشتی در کشورهای غنی است. به عنوان مثال، در کشور آمريکا حدود 25 درصد از بالغين يا به عبارت ديگر در حدود 34 ميليون نفر، به طور کاملاً مشخصی چاق بوده و 25 درصد ديگر وزنی زيادتر از وزن ايدهآل دارند. مساله هشدار دهنده ديگر افزايش شيوع چاقی در بين بچهها و نوجوانان اين کشورهاست که طی دو دهه اخير به طور قابل توجهی زياد شده است. بالا بودن استقامت قلبی تنفسی، ابزاری ارزشمند برای ورزشکار جهت مقاومت در برابر خستگی است. پايين بودن ظرفيت استقامتی حتی در ورزشها و فعاليتهای کم تحرک منجر به خستگی زودرس می شود.
صرفنظر از نوع ورزش يا فعاليت، خستگی در هر ورزش عامل مهم محدود کننده اجرای ورزشی بهينه است. ترکيب بدنی جزء مهمی از وضعيت سلامتی و آمادگی جسمانی افراد است. افزايش درصد چربی بدن يا به عبارت ديگر چاقی با افزايش خطر بيماری کرونری قلب، فشار خون، ديابت نوع دوم، بيماریهای تنفسی، آرتروز، انواع خاصی از سرطان، طول عمر را کاهش میدهد. از طرفی ديگر چربی بدن بسيار پايين نيز سلامتی را به خطر میاندازد، چون بدن برای عملکردهای فيزيولوژيکی طبيعی خود به مقادير معينی از چربی نياز دارد. بالا بودن چربی بدن در کودکان، اغلب نشانهای از چاقی دائمی است. چاقی زمينهساز بسياری از بيماریها از جمله بيماریهای سرخرک کرونری، فشار خون، ديابت مليتوس و بيماریهای ارتوپديک و مرگ و مير ناشی از اين بيماریها میشود. بنابراين شناسايي درمان و پيشگيری از چاقی کودکان بايد از هدفهای اوليهای باشد که در سالهای طفوليت بدان توجه شود تا بهداشت و سلامت کودکان به خطر نيفتد. حتی در دوران کودکی، بين چاقی و عوامل خطرزای بيماری کرونری بزرگسالی رابطه قويي وجود دارد. بالا بودن چربی بدن در کودکان منجر به نامطلوب شدن وضعيت ليپوپروتئينهای سرم و فشارخون سيستميک میشود. چربی بدن هم چنين تاثير عمدهايي بر ارتباط بين آمادگی جسمانی و عوامل خطرزای بيماری کرونری دارد. يکی از معضلات کشورهای توسعه نيافته، شيوع چاقی و اضافه وزن میباشد. چاقی منجر به بروز بيماریهای مختلفی مانند بيماریهای عروق کرونر قلبی، آترواسکروزفشار خون بالا، افزايش ميزان کلسترول خون، بيماریهای مفصلی، ناراحتیهای روانی، و در نهايت موجب افزايش مرگ و ميرهای زودرس میشود. علاوه بر اين، درمان اينگونه بيماریها هر ساله هزينههای هنگفتی بر پيکر جامعه تحميل میکند. ارتباط مثبتی بين بروز چاقی و وقوع بيماریهای عروق کرونری وجود دارد. در مطالعه فرامنيگهام نشان دادهاند که چاقی بويژه چاقی شکمی سبب افزايش خطر سکته قلبی، بيماری ايسکميک قلب و مرگ و مير میشود. نکته بسيار مهم اينکه افزايش خطر بروز بيماریهای قلبی عروقی مستقل از چربی کل توده بدن بوده است. علاوه بر بيماریهای قلبی عروقی و ديابت که چاقی و اضافه وزن نقش قاطع و اساسی در پيدايش آنها دارد. اين موضوع نيز قابل ذکر است که بيشتر افراد چاق بيش از دیگران به اختلالات ريوی و مجاری تنفسی دچار میشوند و گاهی با کمترين حرکت و بالا رفتن از چند پله، دچار تنگی نفس و حالت آسم شده و ضربان قلب آنها افزايش يافته دچار تپش قلب میشوند. نسبت دورکمر به دورباسن به طور ثابت با افزايش سن در هر دو جنس زياد شده که اين افزايش در مردان واضحتر است. متوسط نسبت دورکمر به دورباسن در تمام سنين در مردان بيشتر از زنان است و بطور کلی شيوع چاقی شکمی در مردان زيادتر از زنان است. همچنين در هر دو جنس با افزايش شاخص توده بدنی تجمع چربی مرکزی نيز به وجود میآيد.
مطالعات متعددی نشان دادهاند که بخصوص چاقی شکمی سبب افزايش خطر سکته و بيماری ایسکیمیک قلب و مرگ ومير میشود و نکته بسيار مهم اينکه افزايش خطر بروز بيماریهای قلبی ـ عروقی مستقل از کل توده چربی بدن بوده است. مطالعات اخير روی فعاليت بافت چربی در نقاط مختلف بدن مطالب زيادی را روشن کرده است. برخی از عوارض متابوليک چاقی مثل هيپرتری گليسر ، ديابت و پرفشاری خون ارتباط کاملاً مشخصی به زيادی بافت چربی در نواحی داخل شکمی دارد که به نام چاقی احشاييناميده میشود. .برخی انواع چاقی خطر زيادتری دارند مثلاً چاقی ناشی از تجمع چربی در پهلوها و شکم خطر زيادی نسبت به چاقی ناشی از چربی در ناحيه باسن دارد همچنين مشخص شده که چربی بالاتنه (بالاتر ازکمر) نسبت به چربی پايين تنه (کمربه پايين) ارتباط بيشتری با بيماریها دارد. مطالعات مقطعی در مورد سطوح آمادگی جسمانی و عوامل خطرزای بيماری کرونری قلب نشان میدهد که آمادگی قلبی تنفسی با وزن بدن در مردان و زنان رابطه معکوس دارد. در اکثر پژوهشهای انجام شده در ساير کشورها رابطه معکوسی بين درصد چربی بدن و آمادگی قلبی تنفسی ديده شده است برخی از عوارض متابوليک چاقی مثل هيپرتری ، ديابت و پرفشاری خون ارتباط کاملاً مشخصی به زيادی بافت چربی در نواحی داخل شکمی دارد که بنام چاقی احشايي ناميده میشود. بافت چربی احشايي از نظر متابوليک فعالتر از بافت چربی در ساير نقاط است. به عنوان مثال اين بافت خيلی سريع و راحت اسيدهای چرب را در خون رها میسازد. مطالعات همهگيرشناسی نشان دادهاند که داشتن روش زندگی پرتحرک از طريق پرداختن به فعاليت بدنی و برخورداری از آمادگی جسمانی بالا و وزن مناسب، به کاهش تمام انواع مرگ وميرها، بيماری کرونری قلب، فشارخون بالا، چربی خون بالا، برخیاز سرطانها، ديابت نوع دوم، پوکی استخوان، شکستگی ران، اختلالات قاعدگی و سلامت ذهنی موثراست. به هنگام مقايسه گروههای سنی همسان، زنان از نظر جسمانی کم تحرکتر از مردان هستند. پايين بودن ميزان فعاليت بدنی موجب کاهش کالری مصرفی و افزايش وزن از يک سو و کاهش آمادگی جسمانی از سوی ديگر میشود. |
||
|
+
نوشته شده در پنجشنبه سوم بهمن 1387ساعت 21:44 توسط گروه درسی تربیت بدنی اسلامشهر
|
|
||